Roszada

Roszada jest to specjalny ruch (wprowadzony w XVI wieku) pozwalający królowi szukać schronienia w narożniku szachownicy, a jednocześnie wyprowadzający ciężką figurę (wieżę) na środek pola rozgrywki. Gracz który wykonuje roszadę, ma możliwość przemieszczenia dwóch bierek jednocześnie, używając do tego tylko jednego posunięcia. Tego typu zagranie można wykonać tylko pomiędzy królem, a wieżą – warunkiem koniecznym do wykonania roszady jest wcześniejszy brak ruchu króla lub wieży. Jeżeli wcześniej wykonaliśmy jakieś posunięcie przynajmniej jedną z dwóch wymienionych wcześniej figur, roszada nie jest dozwolona. Oczywiście to tylko jedna z zasad, a jest ich kilka, mianowicie:

  • król chcący wykonać roszadę nie może być w danym momencie szachowany,
  • pole na którym miałby stanąć król, jest właśnie atakowane,
  • pole przez które miałby przejść król, jest atakowane przez bierkę rywala,
  • pole położone pomiędzy królem i odpowiednią wieżą jest atakowane,
  • dodatkowo jeżeli wieża wykonała już jakiś ruch w grze, król nie ma możliwości wykonania roszady w stronę tej wieży.

Roszadę można podzielić na tak zwaną krótka i długą. Roszada krótka wygląda w ten sposób, że króla przemieszczamy dwa pola w prawo (patrząc od strony gracza) w kierunku wieży. Z długa jest natomiast odwrotnie, dwa pola w lewo. W wielu rozgrywkach częściej stosowany jest ten pierwszy wariant roszady, jednak to też zależy od sytuacji jaka się rozwinie na szachownicy oraz stylu grającego. Przykłady wykonania opisanych zagrywek, przedstawiają poniższe ilustracje.

Roszada krótka

Roszada krótka

Wykonanie roszady krótkiej

Roszada długa

Roszada długa

A tu z kolei ilustracje przedstawiające wykonanie roszady długiej

Szach- roszada niemożliwa

Sytuacja w której nie jest możliwe wykonanie roszady. Czarny goniec atakuje pola przez który musiał by przejść biały król, chcący wykonać roszadę

Szach - roszada niemożliwa

Biały król jest szachowany przez czarnego hetmana, również i w tym przypadku roszada jest nie dozwolona

Król wykonuje roszadę długą

Biały król wykonuje roszadę długą, jego czarny kolega także zrobił roszadę ale krótką